Əvvəlcə zamin, ardınca isə borclu şəxs ölüb, krediti kim ödəməlidir?

« Əvvəlki səhifəyə geri dön
0
0

Bir şəxs, bank olmayan kredit təşkilatından 30.000 manat kredit götürüb və bir nəfər onun üçün zamin durub.

Zamin ev girovu qoyub. 5-6 ay borc ödəndikdən sonra, zamin dünyadan köçmüşdür. 4 ay sonra isə, borcu alan da həyatını itirmişdir. Borcun ödənişi dayanıb, bundan sonra borcun ödənməsi məsuliyyəti kimə aiddir?

Marked as spam
Sebuhi Ismayilov tərəfindən göndərilmişdir
24 Yanvar 2016 23:27 dəqiqədə yazılıb.
472 baxış
0
Məxfi cavab

Salam, Səbuhi bəy!

 

1.           Mülki Məcəllənin 1309-cu maddəsinə  (mirasın açılması barədə kreditorlara məlumat vermək vəzifəsi)  əsasən,  “vərəsələr, əgər ölənin borcları onlara məlumdursa, mirasın açılması barədə miras qoyanın kreditorlarına məlumat verməyə borcludurlar.”

Bu maddənin tələblərinə uyğun olaraq, siz əvvəl zamin qoyanın, sonra da borclunun ölümü barədə kreditora məlumat verməlisiniz.

MM-nin 1306-cı maddəsinə (vərəsələrin kreditorlar qarşısında məsuliyyəti) əsasən, “vərəsələr miras qoyanın kreditorlarının mənafelərini alınmış aktivdə özlərindən hər birinin payına mütənasib surətdə birgə borclu kimi tam ödəməyə borcludurlar”.

Bu o deməkdir ki, vərəsələrdən kimin payına nə qədər düşübsə, həmin paylara uyğun nisbətlərdə miras qoyanın borclarının ödənilməsində iştirak etməlidirlər.

Nəzərə almağınız vacibdir ki, MM-nin 1313-cü maddəsinə  (miras qoyanın kreditorlarının üstünlüy&uuml:) əsasən, “tələblərin ödənilməsi zamanı miras qoyanın kreditorları vərəsənin kreditorları qarşısında üstünlüyə malikdirlər.” Bu o deməkdir ki, miras əmlakdan, əvvəl miras qoyanın borcları, sonra isə vərəsənin borcları ödənilə bilər.

Beləliklə də, borclunun və ya zaminin ölməsi kreditorun borcunun qaytarılmamasına səbəb ola bilməz.

 

2.           Zaminin ölməsi ilə onun hüquq və vəzifələri, qanunda nəzərdə tutulmuş qaydada, onun vərəsələrinə keçir.

Neçə ki, MM-nin 472-ci maddəsinə (zaminin məsuliyyəti) əsasən, “472.1. borclu zaminliklə təmin edilmiş öhdəliyi icra etmədikdə və ya lazımınca icra etmədikdə, əgər bu Məcəllədə və ya zaminlik müqaviləsində zaminin subsidiar məsuliyyəti nəzərdə tutulmayıbsa, zamin və borclu kreditor qarşısında birgə məsuliyyət daşıyırlar. 472.2. Əgər zaminlik müqaviləsində ayrı qayda nəzərdə tutulmayıbsa, faizlərin, borc tutulması üzrə məhkəmə xərclərinin və borclunun öhdəliyi icra etməməsi və ya lazımınca icra etməməsi nəticəsində kreditora dəyən digər zərərin əvəzinin ödənilməsi də daxil olmaqla, zamin kreditor qarşısında borclu ilə eyni həcmdə məsuliyyət daşıyır.”

Deməli, borclunun mirası hesabına onun varisləri kreditorun borcunu ödəyə bilmədikdə, bu vəzifə zaminin varislərinə keçir və kreditor məhkəmə vasitəsi ilə tutmanı girova və borclu ilə zaminin başqa əmlaklarına da yönəldə bilər.

 

3.           Bunu da bildirməyi vacib hesab edirəm;

Zaminin vərəsələri borcu ödəməli olsalar, onların sonradan borclunun vərəsələrinə qarşı borclunun miras əmlakından onlara çatmış paylar həddində iddia qaldıra bilərlər. Bu hüquq Mülki Məcəllənin 475-ci maddəsində (öhdəliyi icra etmiş zaminin hüquqları) nəzərdə tutulub:  “475.1. Öhdəliyi icra etmiş zaminə kreditorun həmin öhdəlik üzrə hüquqları və kreditora girov saxlayan kimi mənsub olmuş hüquqlar zaminin kreditorun tələbini ödədiyi həcmdə keçir. Zamin həmçinin borcludan kreditora ödənilmiş məbləğdən faizlər ödəməyi və borclunun əvəzinə məsuliyyətlə bağlı çəkdiyi digər zərərin əvəzini ödəməyi tələb edə bilər.

 

475.2. Zamin öhdəliyi icra etdikdən sonra kreditor borcluya qarşı tələbi təsdiqləyən sənədləri zaminə təqdim etməyə və həmin tələbi təmin edən hüquqları verməyə borcludur.

475.3. Bu maddədə müəyyənləşdirilmiş qaydalar, bu Məcəllədə və ya zaminin borclu ilə müqaviləsində ayrı qayda nəzərdə tutulmadıqda və onlar arasında münasibətlərdən ayrı qayda irəli gəlmədikdə tətbiq edilir.”

 

Sizi narahat edən başqa suallarınız olsa, verə bilərsiniz.

 

Əgər, bir çətinliyiniz olarsa, etibar etdiyiniz hüquqşünasın köməyindən istifadə etməyinizi məsləhət bilirəm.

 

Uğurlar! 

Hörmətlə.

Marked as spam
admin tərəfindən göndərilmişdir
25 Yanvar 2016 02:29 radələrində cavablandırılıb
« Əvvəlki səhifəyə geri dön